"De weinige financiële ruimte die in onze begroting zit, zorgt ervoor dat niet alles kan en zeker niet alles tegelijk. Maar dat betekent niet dat we stil gaan zitten. Integendeel, " zegt wethouder financiën Peter Raaijmakers. "Juist nu is het belangrijk om duidelijke keuzes te maken en dat hebben we als college gedaan. Uiteraard blijven we vaste werkzaamheden gewoon uitvoeren. Daarnaast richten we ons op vijf thema’s die inwoners belangrijk vinden en zorgen ervoor dat plannen ook daadwerkelijk worden uitgevoerd. We hebben als college oog en oor voor wat er speelt in de samenleving. Met deze begroting laten we zien dat we ook doen. We zetten de eerste grote stappen uit het bestuursakkoord Dichtbij en Daadkrachtig om in concrete uitvoering."
1. Wonen en bouwen als eerste prioriteit
Wonen en bouwen is voor 2027 de eerste bestuurlijke prioriteit. De woningbouwopgave is groot en urgent. Het college wil de uitvoering van de woningbouwambities de komende jaren versnellen en toewerken naar ongeveer 1.200 nieuwe woningen tot 2030 voor zover de netcapaciteit het toelaat. Om deze versnelling in de woningbouw te realiseren zet het college in op een combinatie van inbreiding en uitbreiding. De gemeentelijke organisatie wordt zo ingericht dat plannen ook daadwerkelijk tot uitvoering komen ofwel dat er bij het oplossen van de netcongestie gebouwd kan worden. De gemeente investeert in mensen, projecten en woningen, niet in nieuw papier.
Daarbij blijft het uitgangspunt dat woningbouw past bij het dorpse en groene karakter van Sint-Michielsgestel en bij de behoefte van de eigen inwoners. De nadruk ligt daarom op betaalbare huur- en koopwoningen voor starters en jongeren, maar ook voor senioren om de doorstroming op de woningmarkt te bevorderen.
2. Voorzieningen die dorpen sterk houden
Het college ziet ontmoetingsplekken, sportvoorzieningen en scholen als belangrijke bouwstenen voor sterke en zorgzame dorpen. Daarom komt er nieuw beleid voor gemeenschapshuizen en ontmoetingsplekken, met daarin meer duidelijkheid over de maatschappelijke rol, de ondersteuning door de gemeente en een toekomstbestendige exploitatie. Ook blijft de gemeente investeren in sportvoorzieningen, goede schoolgebouwen en de verduurzaming van gemeentelijk vastgoed.
De komende jaren ligt verder de nadruk op een aantal concrete projecten. De hoogste prioriteit heeft het verbeteren van het beheer van de sporthallen. Verder wordt gewerkt aan de toekomst van zwembad en sportpark Zegenwerp, de nieuwbouw van sporthal De Run, de renovatie van sporthal Theereheide in combinatie met het Elde College en een oplossing voor de huisvesting van Scouting Berlicum. Op onderwijsgebied staan onder meer de nieuwbouw van De Bolster en Kentalis DSH, onderzoek naar de Herman Jozefschool en betere huisvesting van basisscholen in Berlicum op de agenda. Tegelijkertijd brengt de gemeente al haar vastgoed onder in één overzicht, zodat eigendom, gebruik, onderhoud, energieverbruik en toekomstige investeringen beter kunnen worden gestuurd.
3. Investeren in een sterke sociale basis
De gemeente zet in op het versterken van de sociale basis in alle dorpen, zodat inwoners sneller en dichter bij huis passende ondersteuning krijgen. Een belangrijke stap daarbij is de vorming van stevige lokale teams, waarin hulpverlening, preventie en ondersteuning beter worden georganiseerd en specialistische zorg alleen wordt ingezet als dat echt nodig is.
Daarnaast investeert de gemeente extra in jeugdgezondheid, onder meer door meer inzet van jeugdartsen op basisscholen. Ook wordt de crisisdienstverlening uitgebreid om wachttijden te voorkomen en wordt de samenwerking tussen zorg en veiligheid versterkt. Verder blijft de gemeente inzetten op bestaanszekerheid, armoedebestrijding en ondersteuning van inwoners die dat nodig hebben.
4. Zichtbare verbeteringen in de leefomgeving
Ook de openbare ruimte krijgt nadrukkelijk aandacht. De gemeente werkt aan een openbare ruimte die veiliger, groener en beter bereikbaar wordt. Met een nieuwe integrale planning wil het college werkzaamheden aan wegen, groen, riolering, mobiliteit en andere projecten beter op elkaar afstemmen. Door werkzaamheden slim te combineren, wordt bovendien efficiënter gewerkt, blijven kosten beheersbaar en hoeven straten minder vaak open. Dit laatste beperkt de overlast voor inwoners.
Naast deze nieuwe manier van werken investeert de gemeente in een veilige, bereikbare en aantrekkelijke leefomgeving. Daarbij gaat het om veiligere verkeerssituaties, een betere bereikbaarheid van voorzieningen en meer ruimte voor wandelen en fietsen. Ook worden lopende projecten in de openbare ruimte voortgezet en voorbereid op toekomstige opgaven, zoals klimaatadaptatie en de energietransitie. Zo werkt de gemeente stap voor stap aan een groene, toegankelijke en toekomstbestendige leefomgeving waarin inwoners prettig kunnen wonen, bewegen en elkaar kunnen ontmoeten.
5. Zorgvuldige aanpak van migratie en opvang
De gemeente kiest bij de opvang van asielzoekers en Oekraïners voor een zorgvuldige aanpak waarin veiligheid, leefbaarheid en draagvlak voorop staan. Het college hecht veel waarde aan een open en transparant proces, met duidelijke communicatie en ruimte voor gesprek met de omgeving. Inwoners, maatschappelijke organisaties en de gemeenteraad worden dan ook tijdig betrokken. In 2027 gaat de gemeente met inwoners aan de slag met een verdere uitwerking van het plan van aanpak. Ook stuurt het college op een financieel verantwoorde aanpak, waarbij beschikbare middelen van Rijk en COA zoveel mogelijk worden benut en financiële risico’s beperkt blijven.
Voor de opvang van asielzoekers gaat het college uit van kleinschalige opvang op maximaal drie locaties, verspreid over verschillende dorpen, met maximaal dertig opvangplekken per locatie. Met deze aanpak wil het college zorgen voor een evenwichtige spreiding, goede begeleiding van de opvang en behoud van veiligheid en leefbaarheid in de dorpen.
Dicht bij inwoners en daadkrachtig vooruit
Met de begroting legt de gemeente niet alleen een financieel kader vast, maar zet zij vooral de eerste stap in een bestuursperiode die gericht is op uitvoering. Niet alles kan tegelijk, maar door scherp te prioriteren blijft de gemeente werken aan oplossingen voor de uitdagingen van vandaag en morgen. Wethouder Raaijmakers: "Deze begroting laat zien waar wij als college en als gemeente voor staan. We luisteren naar wat inwoners belangrijk vinden, we maken heldere keuzes en we gaan aan de slag. Met een uitvoeringsprogramma zal het college ook haar verdere doorkijk geven voor de komende jaren. Zo bouwen we stap voor stap aan een gemeente die dicht bij haar inwoners staat en daadkrachtig vooruitgaat, ook in financieel uitdagende tijden."
Begroting in de gemeenteraad
De begroting 2027 wordt op 11 november besproken tijdens een openbare vergadering van de gemeenteraad. In deze vergadering behandelt de raad ook de eerste bestuursrapportage van 2026.